Vlepka.html

Vlepka na ścianie budynku.

Vlepki to małe samoprzylepne formy plastyczne, tworzone z myślą o ingerencji w przestrzeń publiczną. Początkowo były to naklejki zawierające rysunek (grafika, fotomontaż, zdjęcie), tekst, albo jedno i drugie.

Przyklejane w środkach komunikacji masowej (głównie autobusach i tramwajach miejskich) oraz w innych miejscach publicznych (przejściach podziemnych itp.), w miejscu widocznym, np. przy wyjściu z pojazdu, obok tylnych drzwi, głównie w końcu lat 90. XX wieku i pierwszych latach XXI wieku. Obecnie zjawisko to powoli wychodzi z tramwajów, i przenosi się w inne miejsca jak na przykład znaki. Nadal jest widoczne, zwłaszcza w dużych miastach (Warszawa, Kraków, Łódź, Trójmiasto) . Kojarzono je między innymi z młodą wówczas w Polsce subkulturą hip-hopową oraz niezależnymi grupami artystycznymi.

edytuj Tematyka

Spotyka się vlepki o tematyce filozoficznej, politycznej, religijnej, a także humorystycznej, absurdalnej lub komentujące znane postaci czy aktualne wydarzenia. Istnieje też nurt dekoracyjnych vlepek o czysto formalnych walorach. Vlepki są także używane przez twórców graffiti jako forma tagowania. Przed wyborami parlamentarnymi w 2001 vlepki zostały po raz pierwszy użyte w ramach kampanii wyborczej, przez Janusza Korwin-Mikke.

Vlepkowanie powiązane jest ściśle ze street artem.

edytuj Historia

Pierwsze vlepki tworzyli już dadaiści. W Polsce historia vlepek sięga czasów II wojny światowej. Była to jedna z antyhitlerowskich akcji propogandowych, jakie prowadziła grupa "Wawer" na terenie Warszawy i innych miast polskich. Również w czasach PRL-u występowały one, jednak głównie były to vlepki humorystyczne, nawiązujące często do PZPR. Same władze PRL-u używały podobnych nośników jako propagandę, chwaląc państwo i "polskiego robotnika" oraz nastawiając krytycznie na państwa dawnego Bloku Zachodniego. Patrz: "mały sabotaż".

edytuj Vlepkarstwo, a naklejki kibicowskie

Vlepki popularne są również wśród kibiców drużyn sportowych, jednak przez osoby angażujące się w ruch vlepkarski pogardliwie określane są mianem naklejek lub "wlepek". Związane jest to m.in. z postrzeganiem większości z nich jako mniej artystycznych, bardziej odtwórczych oraz charakteryzujących się węższym zakresem tematycznym (naklejki kibicowskie koncentrujące się na nawiązaniach do klubu sportowego).

edytuj Zobacz też

edytuj Linki zewnętrzne

Vlepka, czyli oswajanie przestrzeni - artykuł w czasopiśmie Recykling idei.