Otwornice.html



Systematyka

na górze, od lewej: Ammonia beccarii, Elphidium excavatum clavatum, na dole, od lewej: Eggerella advena, Buccella frigida

Domena: eukarioty Królestwo: protisty Podrólestwo: protozoa Typ: Sarcomastigophora Podtyp: Sarcodina Nadklasa: Rhizopoda Klasa: Granuloreticulosa (Foraminifera)

Otwornice (Foraminifera) - grupa organizmów należących do królestwa Protista.

Systematyka - Europejski rejestr gatunków morskich : [1]

Posiadają pancerzyki zbudowane z węglanu wapnia (CaCO₃), lub ze zlepionych ziarenek piasku (otwornice aglutynujące). Pod względem trybu życia wyróżnia się otwornice planktoniczne oraz bentoniczne. Najstarsze otwornice pochodzą z kambru (era paleozoiczna). W pancerzykach znajdują się małe otworki (apertura), przez które otwornice mogą wypuszczać nibynóżki - retikulopodia. Otwornice mają duże znaczenie w oznaczaniu wieku skał, oraz warunków ich powstawania, zwłaszcza w przypadkach, kiedy jest dostępna mała ilość materiału skalnego (np. w rdzeniach wiertniczych).

Opisano około 4 000 żyjących gatunków organizmów zaliczanych do gromady Foraminifera . Występują we wszystkich środowiskach morskich od biegunów po równik.

edytuj Morfologia

• organizmy jednokomórkowe
• skorupka jedno- lub wielokomorowa
• komory łączą się ze sobą poprzez wewnętrzne otwory - foramen
• skorupka posiada co najmniej jedną aperturę (ujście)
• do miękkiej części ciała zaliczamy reticulopodia (wyrostki cytoplazmatyczne = nibynóżki )

odpowiadające za:

Retikulopodia

• • lokomocje
  • oddychanie
  • gromadzenie pożywienia
  • udział w budowaniu skorupki

Skorupki otwornic

edytuj Typy skorupek

• organiczne - kompleks protein i mukopolisacharydów wydzielany przez komórkę
• aglutynowane - materiał zebrany ze środowiska: ziarna piasku, okrzemki, igły gąbek; wbudowany w warstwę mukopolisacharydową
• wapienne
  • porcelanowe
  • szkliste
  • mikrogranulowane (perforowane)

edytuj Biologia

• są heterotrofami odżywiającymi się na drodze fagocytozy,

w zależności od gatunku mogą być:

• • roślinożercami (bakterie, glony, spory, gamety glonów)
  • drapieżnikami (Sarcodina, Radiolaria )
  • wszystkożercami (części roślin i zwierząt; szczątki Copepoda, Mollusca, Nematoda, Echinodermata)
• do chwytania ofiar używają retikulopodiów
• otwornice planktonowe oraz bentosowe zasiedlające płytkie wody

mogą zawierać w swej plazmie endosymbiotyczne komórki okrzemek, bruzdnic i zielenic, które migrują na zewnątrz do retikulopodiów w celu zwiększenia ekspozycji na światło

edytuj Cykl życiowy

Spośród opisanych gatunków , cykl życiowy poznany został u zaledwie około 20 gatunków. Występuje tu wielka różnorodność pod względem sposobu reprodukcji, jakkolwiek regularne następowanie po sobie pokoleń rozmnażających się w sposób płciowy i bezpłciowy jest cechą charakterystyczną otwornic. Osobniki pokolenia płciowego nazywane są osobnikami megalosferycznymi, ponieważ mają dużą komorę zarodkową, a osobniki pokolenia bezpłciowego - osobnikami mikrosferycznymi (mają małą komorę zarodkową).

edytuj Badania

Skorupki otwornic planktonowych jako skamieniałe pozostałości wykorzystywane są przez geologów jako paleoekologiczne i biostratygraficzne indykatory, a pozostałości skorupek otwornic bentosowych często wykorzystywane były w poszukiwaniu złóż ropy naftowej. Skorupki wykorzystywane są również jako piasek do usypywania dróg komunikacyjnych - wyspa Bali. Większość światowych zasobów kredy, wapieni i marmurów składa się między innymi z ich skorupek. Również większość kamieni użytych do budowy piramid egipskich pochodzi od skamieniałości otwornicowych. Zanim zostaną pogrzebane w dnie , skorupki otwornic mogą służyć również jako domki lub miejsce składania jaj dla wielu drobnych organizmów tkankowych, takich jak: wieloszczety, nicienie, widłonogi, równonogi (Isopoda) i inne.

edytuj Linki zewnętrzne

• Otwornice z rejonu Arktyki - Spitsbergen
• eForams portal zadedykowany otwornicom i ich modelowaniu (po angielsku)

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Otwornice

Zobacz na Wikispecies systematykę:
Otwornice